Wist u dat zo’n 700.000 Nederlanders last hebben van allergieën?

Een allergische reactie vindt plaats wanneer het lichaam een onschadelijk stofje ziet als een indringer. Dit heet ook wel een hyperactieve respons.

Tijdens een allergische reactie maakt het lichaam antilichaampjes aan die ook wel bekend staan als immunoglobuline E (IgE) en sturen deze naar het specifieke gebied waar het lichaam denkt te worden aangevallen.

Wat zijn de symptomen van een allergie?

De aanwezigheid van IgE zorgt ervoor dat het lichaam histamine aanmaakt, wat een aantal symptomen kan veroorzaken. Meestal worden de huid, de luchtwegen, de hart- en bloedvaten en het verteringsstelsel hierdoor beïnvloedt.

De meest voorkomende symptomen zijn:

  • Rhinitis, wat een ontsteking aan de bijholten van uw neus is. Dit kan resulteren in een volle neus, niezen en jeuk.
  • Conjunctivitis, hierbij is er sprake van een ontsteking aan een gedeelte van het oog, namelijk de conjunctiva. Omdat de bloedvaten uitzetten kan uw oog er rood uit komen te zien. Ook kan de ontsteking de traanklieren activeren waardoor uw ogen overdadig beginnen te wateren.
  • Ademhalingsmoeilijkheden. Ontstekingen aan de luchtwegen die kunnen resulteren in hoesten, een piepende ademhaling, kortademigheid en een beklemd gevoel in de borstkas.
  • Urticaria, wordt in de volksmond ook wel netelroos genoemd. De huid kan hierbij een rode uitslag hebben, onregelmatig aanvoelen en flink jeuken.
  • Angio-oedeem, dit is een onderhuidse zwelling op het gezicht, de lippen, ogen, handen en voeten. Vaak gaan deze symptomen gepaard met urticaria en dit wordt meestal weer geassocieerd met anaphylaxis.
  • Buikklachten, een oncomfortabel gevoel in de maagstreek, diarree en overgeven. Deze symptomen worden over het algemeen in verband gebracht met voedselallergieën.
  • Eczeem, dit gaat gepaard met droge, jeukende en rode huid en kan worden veroorzaakt door direct contact met een allergeen zoals nikkel (wat vaak wordt verwerkt in sieraden) of het eten van bepaalde etenswaren.

Heftige allergische reacties kunnen resulteren in een anaphylactische shock en dit kan levensbedreigend zijn. Om de bovengenoemde symptomen te vermijden gebruiken veel patiënten medicatie zoals AvamysEpiPen en Xyzal.

Wanneer ontwikkelen allergieën zich?

Allergieën kunnen zich op elke leeftijd voordoen. Het kan zo zijn dat u jarenlang blootgesteld bent aan bepaalde stoffen of etenswaren en nooit een reactie heeft gehad waarna u later toch een allergie hiervoor ontwikkeld.

Naar schatting ontwikkeld zo’n 25 procent van de bevolking één of meerdere allergieën en dit aantal loopt elk jaar verder op. Ook kunnen volwassen die al sinds de kindertijd last hebben van allergieën een verbetering ervaren wanneer ze ouder worden.

Wie loopt er risico op allergieën?

In principe kan iedereen een allergie ontwikkelen, maar er zijn wel bepaalde genetische factoren die hieraan bijdragen:

  • 1 allergische ouder = 33 procent kans op het ontwikkelen van een allergie
  • 2 allergische ouders = 70 procent kans op het ontwikkelen van een allergie

Deze statistieken geven geen indicatie welke allergie u zou kunnen ontwikkelen aangezien u niet perse dezelfde allergie als die van uw ouders ontwikkeld.

Wanneer er sprake is van genetische aanleg maakt uw immuunsysteem extra IgE antilichaampjes aan, ook wel atopie genoemd. Wanneer u atopisch bent hoeft u niet perse een allergie te ontwikkelen maar onder bepaalde omstandigheden is er een kans dat uw immuunsysteem heftiger kan reageren.

Omgevingsfactoren kunnen mogelijk ook bijdragen aan de ontwikkeling van een allergie, bijvoorbeeld:

  • Het gebruik van antibiotica in de jeugd
  • Blootstelling aan huisdieren en huisstofmijt
  • Opgroeien bij rokers

Daarnaast is er nog steeds een debat gaande over een mogelijke link tussen een laag geboortegewicht en de ontwikkeling van allergieën.

Wat zijn de meest voorkomende allergieën?

Theoretisch gezien kunt u allergisch zijn voor allerlei stoffen, maar de meest voorkomende allergieën zijn onderverdeeld in een aantal groepen, namelijk: ademhalingsallergie, contactallergie, voedingsallergie en geneesmiddelenallergie.

Ademhalingsallergie

Hierbij resulteert het inademen van bepaalde stofjes in een extreme reactie van het immuunsysteem.

Bijvoorbeeld:

  • Pollen. Dit stofje wordt door een aantal planten geproduceerd en maakt het leven van een allergie patiënt er niet makkelijker op. Het beweegt zich in onzichtbare deeltjes door de lucht en blijft vaak ook makkelijk aan voorwerpen plakken, wat het lastig maakt om ze te vermijden.
  • Schimmel. De sporen die door de schimmel worden afgegeven veroorzaken allergische reacties, vooral in vochtige weersomstandigheden en tijdens het oogstseizoen.
  • Huidschilfers en haren van dieren. Huisdieren kunnen soms ook problemen veroorzaken voor allergie patiënten. Wanneer een dier zichzelf krabt of uitschudt kan het deze deeltjes gemakkelijk in de lucht verspreiden waarna ze door mensen kunnen worden ingeademd.
  • Stofmijt. Dit zijn microscopisch kleine huismijten die veel voorkomen in onze warme huizen waar ze zich voeden op onze huidschilfers, ons zweet en op de lucht die wij uitadement. De uitwerpselen van de stofmijt zijn erg droog waardoor ze snel door de lucht kunnen verplaatsen en zo in onze longen terechtkomen.

Contactallergie

Wanneer uw huid in contact komt met een allergeen materiaal zal uw immuunsysteem dit beschouwen als een infectie waartegen gevochten moet worden, met alle gevolgen vandien.

Voorbeelden van contactallergenen:

  • Latex. Irriteert de huid met huidontsteking als gevolg en is de meest voorkomende oorzaak van een contactallergie. Er kan zich een jeukende uitslag op de huid vormen.
  • Insectenbeten- en steken. Hierbij is er sprake van zwelling en jeuk rondom het gestoken gebied op de huid.

Voedselallergie

Wanneer het lichaam teveel IgE produceert bij het eten van bepaalde etenswaren kan dit een hele hoop gevolgen hebben, afhankelijk van waar de reactie plaatsvindt.

Veelvoorkomende oorzaken:

  1. Fruit
  2. Eieren
  3. Noten
  4. Zeevruchten

Geneesmiddelenallergie

Medicatie kan bij iedereen bijwerkingen veroorzaken, maar bij een klein aantal mensen roepen ze allergische reacties op die ontstekingen aan de huid en koortsachtige symptomen veroorzaken.

Geneesmiddelen die het vaakst allergische reacties veroorzaken:

  1. Antibiotica
  2. Verdovingsmiddelen
  3. Contrastinjecties, gebruikt bij het maken van röntgenfoto’s

Waarom is er een toename in allergieën?

Er zijn veel theorieën die de reden voor de toename in allergieën proberen te verklaren, maar een definitieve oorzaak is nog niet vastgesteld.

De meest gangbare theorieën noemen de toenemende luchtvervuiling, een afname in vroege blootstelling aan bacteriën (hygiëne hypothese) en een verandering in de menselijke genen als oorzaken voor de toename.

De toename in allergieën vindt vooral plaats in de Westerse Wereld en geïndustrialiseerde landen.

Deze bevindingen ondersteunen de theorie dat de toename van luchtvervuiling een rol speelt in het hogere aantal diagnoses van allergieën.

Er wordt aangenomen dat de toename in het aantal atopische mensen zorgt voor de toename van daadwerkelijke allergieën. Hoewel dit een bijdragende factor kan zijn is het wel goed om te bedenken dat een verandering in de menselijke genen vele jaren duurt en dat de huidige toename niet alleen aan een hogere aanwezigheid van allergische genen kan worden toegeschreven.

De hygiëne hypothese is vooral gebaseerd op het idee dat we vandaag de dag niet meer op jonge leeftijd aan hetzelfde aantal bacteriën worden blootgesteld als vroeger het geval was. Men neemt aan dat dit een gevolg is van een toegenomen gebruik van antimicrobische stoffen in schoonmaakmiddelen die thuis en de industriële sector worden gebruikt. Daarnaast hebben kinderen minder contact met boerderijdieren.

De suggestie wordt gewekt dat ons lichaam vroeg in contact moet komen met deze bacteriën om een goed immuunsysteem op te bouwen. De wetenschap blijft onderzoek doen naar de oorzaken van allergieën omdat een beter begrip uiteindelijk zal leiden tot betere behandelingsmogelijkheden.